විදේශගත අවස්ථාවලදී දිනකට අමෙරිකානු ඩොලර් 95 සිට 100 දක්වා ආහාර දීමනාවක් සහ ගුවන් සේවය විසින් හෝටල් නවාතැන් පහසුකම් ලබා දී තිබියදීත්, නරීටා ගුවන්තොටුපළ ආසන්නයේ පිහිටි ඊයොන් (Aeon) වෙළඳ සංකීර්ණයෙන් ආහාර ද්‍රව්‍යයක් සොරාගත් බවට චෝදනා කරමින් ශ්‍රීලංකන් ගුවන් සේවයේ කාන්තා කාර්ය මණ්ඩල සාමාජිකාවක ජපන් පොලිසිය විසින් අත්අඩංගුවට ගෙන ඇති බව වාර්තා වේ.
නිල විදේශ රාජකාරි පැවරුමක නිරතව සිටියදී, නරීටා ජාත්‍යන්තර ගුවන්තොටුපළ අසල පිහිටි ප්‍රකට ඊයොන් වෙළඳ සංකීර්ණයෙන් භාණ්ඩ සොරාගැනීමේ චෝදනාව මත සිය ගුවන් සේවිකාවක ජපන් බලධාරීන් විසින් අත්අඩංගුවට ගනු ලැබීමේ පුවතත් සමඟ ශ්‍රීලංකන් ගුවන් සේවය දැඩි අපහසුතාවට පත්වන ජාත්‍යන්තර ආන්දෝලනයකට මැදිව සිටී.
මීට දින කිහිපයකට පෙර සිදු වූ බව කියන මෙම සිද්ධිය, ශ්‍රී ලංකාවේ ජාතික ගුවන් සේවයට දැඩි හානිකර ප්‍රචාරයක් ගෙනදීමට හේතුවී ඇත. විශේෂයෙන්ම ගුවන් ගමනින් පසු විදේශයන්හි රැඳී සිටින කාලය තුළ ගුවන් සේවයේ කාර්ය මණ්ඩල සාමාජිකයින්ට දිනපතා ආහාර දීමනාවක් හිමිවන අතර, නවාතැන් පහසුකම් ද ගුවන් සේවය විසින් වෙනම සලසා දෙනු ලබයි.
ජපානයෙන් ලැබෙන වාර්තාවලට අනුව, මෙම ගුවන් සේවිකාව අත්අඩංගුවට ගෙන ඇත්තේ ජපානයේ සුපිරි වෙළඳසැල් සහ අලෙවිසැල්වල බහුලව ඇති ‘ඔනිගිරි’ (Onigiri) නමැති ජනප්‍රිය ජපන් බත් කෑමක් (rice snack) සොරාගත් බවට එල්ල වූ චෝදනාව මතය.
අදාළ සේවිකාව තමන් වරද කළ බව පිළිගෙන ඇති බවත්, පසුව ඇය ජපන් අධිකරණයක් වෙත ඉදිරිපත් කර ඇති බවත් චෝදනා නැගී ඇත. කෙසේ වෙතත්, වරද පිළිගැනීම සහ අධිකරණ ක්‍රියාමාර්ග සම්බන්ධයෙන් ස්වාධීන තහවුරු කිරීමක් තවමත් ලැබී නොමැත.
‘ලංකා ලීඩර්’ (The Lanka Leader) වෙබ් අඩවිය ඔක්තෝබර් 30 වන දින පළ කළ වාර්තාවකින් ද තහවුරු කළේ නරීටා ජාත්‍යන්තර ගුවන්තොටුපළ ආසන්නයේ පිහිටි ඊයොන් වෙළඳ සංකීර්ණයේදී සිදු වූ භාණ්ඩ සොරාගැනීමේ චෝදනාවක් සම්බන්ධයෙන් ශ්‍රීලංකන් ගුවන් සේවයේ කාන්තා කාර්ය මණ්ඩල සාමාජිකාවක ජපන් පොලිස් භාරයට ගෙන ඇති බවයි.
මෙම වාර්තාව තවදුරටත් සඳහන් කළේ අදාළ සේවිකාව නිදහස් කර ගැනීමට උත්සාහයන් ක්‍රියාත්මක වන බවයි. කෙසේ වෙතත්, මෙම පුවත පළවන අවස්ථාව වන විට ශ්‍රීලංකන් ගුවන් සේවය හෝ ටෝකියෝ හි පිහිටි ශ්‍රී ලංකා තානාපති කාර්යාලය විසින් මේ සම්බන්ධයෙන් නිල ප්‍රකාශයක් නිකුත් කර නොතිබිණි.
දිනකට ඩොලර් 95 සිට 100 දක්වා වන ආහාර දීමනාව සිද්ධිය තවත් ලැජ්ජාසහගත කරයි
සිදුවූ බව කියන මෙම සිදුවීම වටහා ගැනීමට තවත් අපහසු වන්නේ, විදේශීය ගමනාන්තවල රාත්‍රී නවාතැන් ගන්නා ශ්‍රීලංකන් ගුවන් සේවයේ කාර්ය මණ්ඩල සාමාජිකයින්ට ලැබෙන සැලකිය යුතු දෛනික ආහාර දීමනාව හේතුවෙනි.
‘ද මෝනිං ටෙලිග්‍රාෆ්’ (The Morning Telegraph) වෙත ලැබී ඇති තොරතුරුවලට අනුව, විදේශීය රාජකාරි කාලයේදී කැබින් කළමනාකරුවෙකුට (Cabin Manager) දිනකට ඇමරිකානු ඩොලර් 100 ක් පමණ ද, අනෙකුත් ගුවන් සේවයකයින්ට දිනකට ඇමරිකානු ඩොලර් 95 ක් ද බැගින් විදේශීය ආහාර දීමනාවක් හිමිවේ.
මෙම ගෙවීම් ලබා දෙන්නේ විදේශ රාජකාරි කාල සීමාවන්හිදී ආහාර වියදම් පියවා ගැනීමට වන අතර, නවාතැන් පහසුකම් තරු පන්තියේ හෝටල්වල ගුවන් සේවය විසින් වෙනමම සපයනු ලබයි.
මෙවැනි පසුබිමක් තුළ, ශ්‍රීලංකන් ගුවන් සේවිකාවක ඉතා අඩු මිලැති ජපන් බත් කෑමක් සොරා ගැනීමට තැත් කිරීමේදී අත්අඩංගුවට පත්වූ බවට එල්ල වන චෝදනාව ඉතා කනගාටුදායකය.
මෙවැනි දීමනාවක් පැවතීම මගින් අදාළ සේවිකාව වරදකරු බවට තහවුරු වීමක් හෝ සිද්ධියට අදාළ කරුණු පැහැදිලි කිරීමක් සිදු නොවුවද, ඇයට හිමිවන ප්‍රතිලාභ සහ නැගී ඇති චෝදනාවේ ස්වභාවය අතර ඇති පරස්පරතාව මහජනතාව අතර ප්‍රශ්න මතු කිරීමට හේතු විය හැක.
ගුවන් සේවයකයින් වෙත මගීන්ගේ ආරක්ෂාව, සුරක්ෂිතභාවය, සේවාව සහ වෘත්තීය හැසිරීම සම්බන්ධයෙන් විශාල වගකීමක් පැවරී ඇත. ඔවුන්ගේ පුහුණුවේදී අවංකභාවය, විනය, පෞද්ගලික ඉදිරිපත් වීම සහ විදේශ රටවලදී තම ආයතනය නිසි ලෙස නියෝජනය කිරීම පිළිබඳව දැඩි අවධානයක් යොමු කෙරේ.
එබැවින්, මෙවැනි තනි සිදුවීමක් සනාථ වුවහොත්, ඉන් සිදුවන බලපෑම අදාළ ආහාර ද්‍රව්‍යයේ වටිනාකමට වඩා බෙහෙවින් ඔබ්බට යයි. දිනපතා ජාත්‍යන්තර ගුවන් මාර්ග ජාලය ඔස්සේ ශ්‍රී ලංකාව නියෝජනය කරන සේවකයින් සිටින ගුවන් සේවයකට අනවශ්‍ය සෘණාත්මක ප්‍රචාරයක් නිර්මාණය වීමේ අවදානමක් මෙයින් මතුවේ.
අහඹු සිදුවීමක් ලෙස ගුවන් සේවකයින්ගේ සංගමයට වැඩි ආහාර දීමනාවක් අවශ්‍ය වීම
මෙම ආන්දෝලනයට තවත් වෙනස් පැතිකඩක් එක් කරන්නේ සිද්ධිය සිදු වූ කාලසමයයි.
ගුවන් සේවක සංගමය (FAU) 2026 නොවැම්බර් 3 වන දින හදිසි මහා සභා රැස්වීමක් පැවැත්වීමට නියමිත අතර, එහිදී සාකච්ඡා කිරීමට අපේක්ෂිත කරුණු අතර විදේශීය ආහාර දීමනා ඉහළ නැංවීමේ ඉල්ලීම් ද වේ.
‘ද මෝනිං ටෙලිග්‍රාෆ්’ වෙත ලැබී ඇති, FAU සාමාජිකයින් අතර සංසරණය වූ ලිපියක දැක්වෙන්නේ, සංගමයේ තේරී පත් වූ නායකත්වය විසින් ලබා දුන් බව කියන පොරොන්දු කිහිපයක් සම්බන්ධයෙන් නොසතුට පළ වී ඇති බවයි.
ඒ අතර ආහාර දීමනා නැවත ලබා දීම සහ ඉහළ නැංවීම ද වන අතර, එහිදී ලබාගෙන ඇති ප්‍රගතිය කුමක්දැයි එම ලිපියෙන් ප්‍රශ්න කර ඇත.
එමෙන්ම දිනකට ඩොලර් 200 ක දීමනාවක් ඉල්ලා සිටීමේ හැකියාව පිළිබඳ සාකච්ඡා කිරීම ගැන ද එම පණිවුඩයේ සඳහන් වේ.
මෙම සිදුවීම් දෙක එකවිට සිදුවීම සැබවින්ම අහඹු සිදුවීමකි.
දැනට වාර්තා වන දෛනික ආහාර දීමනාව වැඩි කිරීම පිළිබඳව සාකච්ඡා කිරීමට සංගමය සූදානම් වන අතරතුර, ගුවන් සේවයේ කාර්ය මණ්ඩල සාමාජිකාවක ආහාර ද්‍රව්‍යයක් සොරාගැනීමේ චෝදනාව මත විදේශයකදී නීතිමය ක්‍රියාමාර්ගවලට මුහුණ දෙමින් සිටින බව වාර්තා වේ.
මෙම කරුණු දෙක අතර සෘජු හේතුකාරක සබඳතාවක් නොමැති අතර, කාර්ය මණ්ඩල දීමනා ප්‍රමාණවත්ද නැද්ද යන්න පිළිබඳ සාධාරණ ප්‍රශ්නය එක් සේවකයෙකුගේ ක්‍රියාකලාපයෙන් බැහැරව ස්වාධීනව තක්සේරු කළ යුතුය.
කෙසේ වෙතත්, ගුවන් සේවයේ පවතින මූල්‍ය පීඩනය සහ රැකියා ප්‍රතිලාභ වගකීමෙන් යුතුව පාලනය කළ යුතුය යන බලාපොරොත්තුව හමුවේ, මෙලෙස කරුණු දෙක එකිනෙක ගැටීම මහජන අවධානයට ලක්වීමට ඉඩ ඇත.
ඉතිහාසය නැවත සිදු වේද? 1990 දී එයාර් ලංකා කප්පිත්තෙකු සිංගප්පූරුවේදී භාණ්ඩ සොරා ගැනීමේ ආන්දෝලනය
මේ අතර, මෙම නවතම සිදුවීම වසර 35 කට පෙර එයාර් ලංකා ගුවන් නියමුවෙකු සම්බන්ධයෙන් සිදු වූ ලැජ්ජාසහගත සිදුවීමක මතකයන් ද නැවත අවදි කරයි.
1990 මැයි 2 වන දින, ශ්‍රීලංකන් ගුවන් සේවයේ පූර්වප්‍රාප්තිකයා වූ එයාර් ලංකා (Air Lanka) වෙනුවෙන් සේවය කරමින් සිටියදී කැප්ටන් පූජිත ජයකොඩි මහතා භාණ්ඩ සොරාගැනීමේ චෝදනාව මත සිංගප්පූරු පොලිසිය විසින් අත්අඩංගුවට ගත් බව වාර්තා විය.
එම සිදුවීම 2015 මාර්තු 29 වන දින ‘කොළඹ ටෙලිග්‍රාෆ්’ (Colombo Telegraph) මගින් පළ කළ පරීක්ෂණාත්මක වාර්තාවක නැවත මතක් කර තිබූ අතර, එහිදී අදාළ ගුවන් නියමුවා සිංගප්පූරුවේදී අත්අඩංගුවට පත්වීමත් සමඟ ඇති වූ මෙහෙයුම් දුෂ්කරතා විස්තර කරන ලිපිගොනු නැවත ප්‍රකාශයට පත් කර තිබුණි.
එම වාර්තාවට අනුව, මෙම අත්අඩංගුවට ගැනීම නිසා නියමිත සිංගප්පූරු-කොළඹ ගුවන් ගමනට බාධා ඇති වූ අතර, ගුවන් යානය ක්‍රියාත්මක කර මගීන් සහ කාර්ය මණ්ඩලය නැවත ශ්‍රී ලංකාවට ගෙන ඒම සඳහා වෙනත් ගුවන් නියමුවෙකු සපයා ගැනීමට විකල්ප සංවිධාන කිරීමට සිදු විය.
එම සිදුවීම ජාතික ගුවන් සේවයට විශාල ලැජ්ජාවක් ගෙන දුන් බව වාර්තා විය.
දශක තුනකට වැඩි කාලයකට පසුව, ජපානයෙන් වාර්තා වන මෙම සිදුවීම මගින් තනි සේවකයෙකුගේ ක්‍රියාකලාපය නැවත වරක් ජාත්‍යන්තරයේ දැඩි පරීක්ෂාවට ලක්ව ඇත.
ජාතික ගුවන් සේවයේ රූපකායට සහ ශ්‍රී ලංකාවේ කීර්තිනාමයට එල්ල වූ පහරක්
ශ්‍රීලංකන් ගුවන් සේවය යනු සාමාන්‍ය වාණිජ ගුවන් සේවයක් පමණක් නොවේ. රටේ ජාතික ගුවන් සේවය ලෙස එහි ගුවන් යානා, කාර්ය මණ්ඩලය සහ ආයතනික අනන්‍යතාවය ජාත්‍යන්තර වෙළඳපොළ තුළ ශ්‍රී ලංකාව සමඟ සමීපව බැඳී පවතී.
එහි ගුවන් වාරවල ගමන් කරන මගීන්ට අත්විඳීමට ලැබෙන්නේ ශ්‍රී ලාංකේය ආගන්තුක සත්කාරය, වෘත්තීයභාවය සහ සේවා ප්‍රමිතීන් පිළිබඳ වඩාත්ම දෘශ්‍යමාන නියෝජනයකි.
ඒ හේතුවෙන් නිල රාජකාරි සඳහා විදේශගත වන සේවකයින්ගේ වැරදි හැසිරීම් පිළිබඳ චෝදනා මගින් අදාළ පුද්ගලයින්ට පමණක් නොව ඊට වඩා වැඩි හානියක් ආයතනයේ කීර්තිනාමයට සිදුවිය හැකිය.
අඩු මූල්‍ය වටිනාකමකින් යුත් ආහාර ද්‍රව්‍යයක් සොරාගැනීමේ සිදුවීමක් මූල්‍යමය වශයෙන් කුඩා එකක් ලෙස පෙනෙන්නට තිබුණද, ඉන් ප්‍රතිඵලයක් ලෙස සිදුවන අත්අඩංගුවට ගැනීම්, පරීක්ෂණ සහ බරපතල අහිතකර ප්‍රචාරණයන් මගින් සිදුවන හානිය අප්‍රමාණ විය හැක.
විශේෂයෙන්ම පෞද්ගලික විනය, වගකීම් සහගත හැසිරීම සහ ඉහළම පාරිභෝගික සේවා ප්‍රමිතීන් අවධාරණය කරන වෘත්තියකට අයත් සේවකයෙකු සම්බන්ධයෙන් මෙවැනි ප්‍රචාරයක් ඇතිවීම දැඩි කනගාටුවට කරුණකි.
එසේ වුවද, එක් ගුවන් සේවිකාවකගේ ක්‍රියාකලාපය හේතුවෙන්, තම රාජකාරිය කැපවීමෙන් ඉටුකරමින් ජාතික ගුවන් සේවයේ කීර්තිනාමය සුරකින බොහෝ ශ්‍රීලංකන් ගුවන් සේවා සේවකයින්ගේ වෘත්තීයභාවය මඟහැරී නොයා යුතුය.
ජපන් නීතිය යටතේ අදාළ සේවිකාවට සුදුසු සහාය සහ සාධාරණ නීතිමය ක්‍රියාවලියක් ලැබෙන බව තහවුරු කරන අතරම, සේවය මගින් ද මෙම සිදුවීමට අදාළ කරුණු සොයා බැලිය යුතුය.
අවසාන වශයෙන්, සැබෑ කනගාටුව වන්නේ අදාළ ආහාර ද්‍රව්‍යයේ වටිනාකම නෙවේ; වළක්වා ගත හැකිව තිබූ සිදුවීමක් හේතුවෙන් (එය සනාථ වුවහොත්) ගුවන් සේවයට සහ රටට හිමිවන හානිකර ජාත්‍යන්තර අවධානයයි.
