ශ්‍රී ලංකා මහ බැංකුවේ (CBSL) ඉහළම තීරණ ගන්නා මණ්ඩලවල පෞද්ගලික අංශයේ ප්‍රබල පුද්ගලයන් නියෝජනය වීම පිළිබඳව චෝදනා එල්ල වෙමින් පවතින අතර, එමගින් මූල්‍ය නියාමනයේ සාධාරණත්වය කෙරෙහි මහජනතාව තබා ඇති විශ්වාසයට බාධාවක් සිදුවේදැයි විවේචකයෝ ප්‍රශ්න කරති.
කෘෂිකාර්මික හා වතු වගාවන්ට අදාළ ආයෝජන ක්‍රමවේද හරහා නීති විරෝධී ලෙස මූල්‍ය ව්‍යාපාර පවත්වාගෙන ගිය බවට චෝදනා කරමින් සමාගම් කිහිපයකට එරෙහිව පියවර ගැනීමත් සමඟ මෙම සංවාදය තවත් තීව්‍ර වී ඇත.
තැන්පත්කරුවන් ආරක්ෂා කිරීම සහ නීති විරෝධී මූල්‍ය කටයුතු වැළැක්වීම සඳහා මෙම පියවර ගත් බව මහ බැංකුව පවසන අතර, මෙම මැදිහත්වීමට එරෙහි වන්නන් තර්ක කරන්නේ යම් මූල්‍ය වරදක් සම්බන්ධයෙන් ක්‍රියාකිරීමේදී නීත්‍යානුකූල කෘෂිකාර්මික ව්‍යාපාරවලට අසාධාරණ ලෙස බලපෑම් නොකළ යුතු බවයි.
මෙම ආන්දෝලනාත්මක තත්ත්වය මගින් වෙනම ප්‍රශ්න දෙකක් මතු කරයි:
එනම්, නියාමන පියවරයන් සාධාරණද යන්න සහ මහ බැංකුවේ පාලන ව්‍යුහය මගින් පෞද්ගලික ව්‍යාපාරික මාෆියාවන්ගේ බලපෑම්වලින් මිදීමට ප්‍රමාණවත් ආරක්ෂණ ක්‍රමවේද සලසා ඇත්ද යන්නයි.
කෙසේ වෙතත්, මහ බැංකුවේ පාලක මණ්ඩල සාමාජිකයෙකු යම් ව්‍යාපාරික අවශ්‍යතාවයක් ආරක්ෂා කිරීමට මැදිහත් වූ බවට හෝ වාණිජ තරඟකරුවෙකුට එරෙහිව පියවර ගැනීමට උපදෙස් දුන් බවට ස්වාධීනව තහවුරු කළ හැකි කිසිදු සාක්ෂියක් මෙතෙක් හමුවී නොමැත.
පෞද්ගලික අංශයේ නියෝජනය නිසා මතු වන පාලන ගැටලු
2023 අංක 16 දරන ශ්‍රී ලංකා මහ බැංකු පනතට අනුව, මෙම ආයතනය ප්‍රධාන පාලන මණ්ඩල දෙකක් හරහා ක්‍රියාත්මක වේ:
එනම් පාලක මණ්ඩලය (Governing Board) සහ මුදල් ප්‍රතිපත්ති මණ්ඩලයයි (Monetary Policy Board).
පාලක මණ්ඩලය විසින් මහ බැංකුවේ පරිපාලනය, කළමනාකරණය සහ පොදු ආයතනික ප්‍රතිපත්ති අධීක්ෂණය කරන අතර, මුදල් ප්‍රතිපත්ති මණ්ඩලය විසින් මුදල් ප්‍රතිපත්තිය සහ දේශීය මිල ස්ථාවරත්වය පවත්වාගෙන යාම සඳහා වගකියනු ලබයි.
මේ මණ්ඩල දෙකටම ආර්ථික විද්‍යාව, බැංකුකරණය, මූල්‍ය, ගිණුම්කරණය, නීතිය සහ අවදානම් කළමනාකරණය වැනි ක්ෂේත්‍රවල වෘත්තීය පළපුරුද්ද ඇති පත්කළ සාමාජිකයන් ඇතුළත් වේ.
මහ බැංකුව විසින් ප්‍රකාශයට පත් කර ඇති සාමාජික නාමලේඛනවල පෞද්ගලික ව්‍යවසාය සහ මූල්‍ය සේවා ක්ෂේත්‍රයේ විශාල පසුබිමක් ඇති පුද්ගලයන් ඇතුළත් වේ.
මෙවැනි පළපුරුද්දක් තිබීම මගින් වෙළඳපොළ, ආයෝජන සහ ආර්ථික ක්‍රියාකාරකම් පිළිබඳ ප්‍රායෝගික දැනුම නියාමන සාකච්ඡාවලට එකතු වන නිසා මූල්‍ය ප්‍රතිපත්ති සෑදීම ශක්තිමත් විය හැක.
කෙසේ වෙතත්, සාමාජිකයන්ගේ පෞද්ගලික ව්‍යාපාරික අවශ්‍යතා මගින් තරඟකරුවන්ට, ණයගන්නන්ට, මූල්‍ය ආයතනවලට හෝ සසු වෙළඳපොළ පාර්ශ්වකරුවන්ට බලපාන තීරණ කෙරෙහි අනිසි බලපෑම් ඇති නොවන බව තහවුරු කිරීමට සඵලදායී ආරක්ෂණ ක්‍රමවේද තිබීමද අත්‍යවශ්‍ය වේ.
රාජ්‍ය නියාමන තනතුරුවල සේවය කරන පුද්ගලයන්, මහා පරිමාණ වාණිජ ආයතන සමඟ වෘත්තීය සබඳතා හෝ මූල්‍යමය සම්බන්ධතා තබා ගන්නා විට මෙම ගැටලුව වඩාත් තදින් මතුවේ.
විවේචකයින් තර්ක කරන්නේ යම් පාර්ශ්වයකට විශේෂ සැලකිල්ලක් දක්වන බවට සැකයක් මතුවීම පවා, මුළු ආර්ථිකයටම බලපාන තීරණ ගන්නා නියාමකයෙකු කෙරෙහි ඇති මහජන විශ්වාසය පළුදු කිරීමට හේතු වන බවයි.
එසේ වුවද, පෞද්ගලික ව්‍යාපාරයකට සම්බන්ධයක් තිබූ පමණින්ම එය පෞද්ගලික වාසි තකා කටයුතු කිරීමක්, අනිසි බලපෑමක් හෝ වැරදි හැසිරීමක් ලෙස තහවුරු නොවේ.
සැබෑ ලෙසම පෞද්ගලික වාසි තකා කටයුතු කිරීමක් සිදුවී ඇත්දැයි දැනගැනීමට නම් අදාළ සාමාජිකයාගේ ව්‍යාපාරික සම්බන්ධතා, අදාළ තීරණය, තොරතුරු හෙළිදරව් කිරීමේ ක්‍රමවේද සහ නිසි ආරක්ෂණ පියවර අනුගමනය කර ඇත්ද යන්න පරීක්ෂා කළ යුතුය.
කෘෂිකාර්මික ආයෝජන සමාගම්වලට එරෙහිව නීතිය ක්‍රියාත්මක වේ
දැනට මතුව ඇති ප්‍රධාන ආන්දෝලනය වන්නේ වතු වගා, වන වගා සහ කෘෂිකාර්මික ආයෝජන ක්‍රමවේද හරහා මහජන මුදල් ලබාගත් සමාගම්වලට එරෙහිව නියාමන පියවර ගැනීමයි.
2026 සැප්තැම්බර් 22 වන දින, මහ බැංකුව විසින් 2011 අංක 42 දරන මූල්‍ය ව්‍යාපාර පනතේ 44 වන වගන්තිය යටතේ නිකුත් කරන ලද ගිණුම් සහ දේපළ තහනම් කිරීමේ නියෝගවල විස්තර ප්‍රකාශයට පත් කළේය.
එම නියෝග සමාගම් හයකට අදාළ වේ:
- කසාගල ග්‍රීන් ප්ලාන්ටේෂන් (පුද්ගලික) සමාගම.
- සිලෝන් ග්‍රීන් ලයිෆ් ප්ලාන්ටේෂන් (පුද්ගලික) සමාගම.
- සිංහ කැපිටල් ඉන්වෙස්ට්මන්ට් ලිමිටඩ්.
- ප්‍රෝ ෂොප් ඇඩ්වර්ටයිසිං හෝල්ඩින්ග්ස් (පුද්ගලික) සමාගම.
- ඇතැන්ස් ඉන්ටර්නැෂනල් එඩියුකේෂන් සෙන්ටර් (පුද්ගලික) සමාගම.
- ඉයොන් ලංකා ඉන්වෙස්ට්මන්ට් ඇන්ඩ් ෆිල්ම් ප්‍රොඩක්ෂන් ඉන්ටර්නැෂනල් කම්පැනි (පුද්ගලික) සමාගම.
මහ බැංකුවට අනුව, මෙම නියෝග නිකුත් කර ඇත්තේ එහි බැංකු නොවන මූල්‍ය ආයතන අධීක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුවේ අධ්‍යක්ෂවරයා විසින් වන අතර, පසුව කොළඹ මහාධිකරණය විසින් ඒවා තහවුරු කර දීර්ඝ කර ඇත.
මෙම පියවර මගින් අදාළ සමාගම්වල සහ ඒවායේ අධ්‍යක්ෂවරුන්ගේ නිශ්චිත දේපළ පැවරීම, විකිණීම හෝ වෙනත් ගනුදෙනු කිරීම සීමා කරයි.
තවමත් විමර්ශනය වෙමින් පවතින සමාගම් සහ නීති විරෝධී ලෙස මූල්‍ය ව්‍යාපාර පවත්වාගෙන ගිය බවට හෝ තැන්පතු ලබාගත් බවට තහවුරු කර ඇති සමාගම් අතර වෙනස මහ බැංකුව විසින් පැහැදිලි කරයි.
කසාගල ග්‍රීන් ප්ලාන්ටේෂන් සහ සිලෝන් ග්‍රීන් ලයිෆ් ප්ලාන්ටේෂන් යන සමාගම් මූල්‍ය ව්‍යාපාර පනතේ 42 වන වගන්තිය යටතේ තවදුරටත් විමර්ශනයට ලක්වන සමාගම් ලෙස හඳුනාගෙන ඇත.
මෙලෙස දේපළ තහනම් කිරීමේ නියෝගයක් තිබූ පමණින්ම, අදාළ සමාගම් විසින් සිදු කරන ලද සෑම ක්‍රියාවක්ම වංචනික බව තහවුරු නොවේ.
එමෙන්ම දේපළ තාවකාලිකව තහනම් කිරීම සහ නීත්‍යානුකූල වගා කටයුතු සම්පූර්ණයෙන්ම තහනම් කිරීම අතර ඇති වෙනස තේරුම් ගැනීමද වැදගත් වේ.
මැදිහත්වීම අත්‍යවශ්‍ය බව මහ බැංකුව පවසන්නේ ඇයි?
මහ බැංකුවේ ස්ථාවරය වන්නේ කෘෂිකර්මාන්තය හෝ වන වගාව හරහා ප්‍රචාරය කෙරෙන ඇතැම් ආයෝජන ක්‍රමවේදවල නීති විරෝධී ලෙස තැන්පතු ලබාගැනීම් ඇතුළත් විය හැකි බවයි.
ශ්‍රී ලංකා නීතියට අනුව, මහජනතාවගෙන් තැන්පතු බාරගැනීම යනු නියාමනය කළ යුතු මූල්‍ය ක්‍රියාකාරකමකි. යම් සමාගමක් තමන්ගේ ක්‍රියාකාරකම් කෘෂිකර්මාන්තය, වන වගාව හෝ වතු ආයෝජන ලෙස හැඳින්වූ පමණින්ම එම සමාගම මූල්‍ය නීතිවලින් නිදහස් වන්නේ නැත.
2026 වසර තුළ, වගා ව්‍යාපෘති හරහා අධික ලාභ ලබා දෙන බවට පොරොන්දු වන ආයෝජන වැඩසටහන් ගැන මහ බැංකුව අනතුරු ඇඟවීය.
ආයෝජකයන්ගේ ප්‍රාග්ධනය නැවත ලබාදීමට සහතික වන අතරම අධික වාර්ෂික ලාභයක් පොරොන්දු වන මෙවැනි ක්‍රමවේදවල පැවැත්මේ සාර්ථකත්වය පිළිබඳව මහ බැංකු අධිපති ආචාර්ය පී. නන්දලාල් වීරසිංහ මහතා ප්‍රශ්න කර ඇත.
නියාමන ආයතනය තර්ක කරන්නේ මෙවැනි ක්‍රමවේදයන් කෘෂිකාර්මික නිෂ්පාදනයෙන් ආදායම් උපයනවාට වඩා, අලුතින් එකතු වන ආයෝජකයන්ගේ මුදල් මත යැපීමට ඉඩ ඇති බවයි.
තමන් ගන්නා නීතිමය පියවරයන්හි අරමුණ වන්නේ දේපළ ආරක්ෂා කිරීම සහ නැතහොත් තමන්ගේ ආයෝජන අහිමි කරගන්නා මහජනතාව ආරක්ෂා කිරීම බවද මහ බැංකුව අවධාරණය කර ඇත.
නීත්‍යානුකූල කෘෂිකාර්මික ක්‍රියාකාරකම් සඳහා පොදු තහනමක් පනවා නොමැති බව මහ බැංකුව ප්‍රතික්ෂේප කර සිටියි.
මෙම ආරවුලෙහි ප්‍රධාන ගැටලුව වන්නේ මෙයයි: එනම් සැබෑ වගා කටයුතු නීත්‍යානුකූලව පවතින අතර, අවශ්‍ය අවසරයකින් තොරව මහජන තැන්පතු ලබාගැනීම මූල්‍ය නීති උල්ලංඝනය කිරීමක් විය හැක.
සැබෑ වගාකරුවන්ට වන බලපෑම ගැන ව්‍යවසායකයෝ ප්‍රශ්න කරති
නීතිමය පියවරවලට එරෙහි වන්නන් තර්ක කරන්නේ කෘෂිකාර්මික ව්‍යවසායන් ආයෝජන ක්‍රමවේද හරහා ප්‍රාග්ධනය රැස්කරන නිසා ඒවා එක හා සමානව සැලකීමට වඩා, ඒවායේ සැබෑ ක්‍රියාකාරකම් අනුව තක්සේරු කළ යුතු බවයි.
ඇතැම් ව්‍යාපාර මගින් වගාවන් සිදුකර ඇති බවත්, ගොවීන් සමඟ සබඳතා පවත්වාගෙන ගොස් ඇති බවත්, ගිවිසුම්වලට එළඹ ඇති බවත් සහ ප්‍රත්‍යක්ෂ කෘෂිකාර්මික කටයුතුවල නිරත වී ඇති බවත් ඔවුහු තර්ක කරති.
ඔවුන්ගේ මතයට අනුව, වතු වගාවන් පැවතීම, වගා ගිවිසුම් සහ සැබෑ නිෂ්පාදන ක්‍රියාකාරකම් පැවතීම යම් ව්‍යවසායක නීත්‍යානුකූලභාවය තක්සේරු කිරීමේදී සලකා බැලිය යුතුය.
ව්‍යාපාරයක් ක්‍රියාත්මක වන ආකාරය තේරුම් ගැනීමට මෙම කරුණු වැදගත් විය හැක.
කෙසේ වෙතත්, සැබෑ කෘෂිකාර්මික නිෂ්පාදනයක් පැවති පමණින්ම, එමගින් මුදල් රැස්කිරීමේ ක්‍රමවේදයන් මූල්‍ය ව්‍යාපාර පනතට අනුකූල වන බව ස්වයංක්‍රීයව තහවුරු නොවේ.
සමාගමකට සැබෑ වගා කටයුතු කරන අතරම, අවසර අවශ්‍ය වන මූල්‍ය ක්‍රියාකාරකම්වල යෙදීමටද හැකියාව ඇත.
එබැවින් ප්‍රධාන ගැටලුව වන්නේ වගා කරන්නේද නැද්ද යන්න පමණක් නොව, එම ව්‍යාපාරය තමන් වෙත භාර දුන් මුදල් නීත්‍යානුකූලව රැස්කර කළමනාකරණය කර ඇත්ද යන්නයි.
සැබෑ වගා කටයුතු ඇතුළත් වන අවස්ථාවලදී, නීතිය ක්‍රියාත්මක කිරීම මගින් කෘෂිකාර්මික නිෂ්පාදනයට සහ ගිවිසුම්ගත වගකීම්වලට සිදුවන අනවශ්‍ය බාධා අවම කළ යුතු බව විවේචකයෝ පවසති.
මෙම තහනම් කිරීම් නිසා වගා කටයුතුවලට බාධා වී ඇති අතර ගොවීන් දහස් ගණනකගේ ජීවනෝපායන් අනතුරේ වැටී ඇති බවටද චෝදනා කෙරේ.
නමුත් එම සංඛ්‍යාලේඛන සහ කියන තරම් බාධා සිදුවී ඇත්ද යන්න පඩිපත වාර්තා, ගොවි ගිවිසුම්, අධිකරණ ලේඛන හෝ වෙනත් සාක්ෂි මගින් ස්වාධීනව තහවුරු කර ගෙන නොමැත.
සුළු ව්‍යාපාරිකයන් අවාසිදායක තත්ත්වයට පත් කෙරේද?
ඇතැම් ව්‍යවසායකයින් තවත් දුරට යමින් ප්‍රශ්න කරන්නේ, සාම්ප්‍රදායික ව්‍යාපාර සමඟ තරඟ කරන කුඩා කෘෂිකාර්මික ආයෝජන සමාගම්වලට නියාමන පියවර මගින් අසාධාරණ ලෙස බලපෑම් සිදුවේද යන්නයි.
සාම්ප්‍රදායික නොවන ක්‍රම හරහා ප්‍රාග්ධනය සොයන නැඟී එන ව්‍යවසායන් සඳහා දැඩි සීමාවන් එල්ල වන අතර, මහා පරිමාණ සමාගම්වලට මූල්‍ය ආයතන සහ ස්ථාපිත ආයෝජන ජාල වෙත පහසුවෙන් ප්‍රවේශ වීමේ හැකියාව පැවතීම ඔවුන්ගේ කනගාටුවට හේතු වී ඇත.
කුඩා තරඟකරුවන් නැති කිරීම සඳහා නියාමන බලතල චේතනාන්විතව භාවිත කරන බවට කෙරෙන ප්‍රකාශය බරපතල චෝදනාවකි.
දැනට පවතින තොරතුරු අනුව, මහ පරිමාණ කෘෂිකාර්මික හෝ අපනයන ව්‍යාපාරයක් විසින් මහ බැංකුවේ තහනම් නියෝගවලට බලපෑම් කළ බවට හෝ ඒවායින් අනිසි ලාභ ලැබූ බවට තහවුරු වී නොමැත.
එමෙන්ම පාලක මණ්ඩලය හෝ මුදල් ප්‍රතිපත්ති මණ්ඩලය විසින් නිශ්චිත වාණිජ තරඟකරුවන් ඉලක්ක කරන ලෙස බැංකු නොවන මූල්‍ය ආයතන අධීක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුවට උපදෙස් දුන් බවක්ද පෙන්නුම් නොකෙරේ.
ප්‍රකාශිත නීතිමය ක්‍රියාපටිපාටියට අනුව අදාළ නියෝග නිකුත් කිරීමේ වගකිවයුතු නිලධාරියා ලෙස හඳුනාගෙන ඇත්තේ අදාළ දෙපාර්තමේන්තුවේ අධ්‍යක්ෂවරයා වන අතර, පසුව ඊට අධිකරණ අනුමැතිය හිමිවේ.
එබැවින්, චේතනාන්විතව වෙළඳපොළ මර්දනය කිරීමේ චෝදනාවක් තහවුරු කිරීමට නම්, නිශ්චිත ව්‍යාපාරික අවශ්‍යතා සහ නියාමන තීරණ අතර සම්බන්ධයක් ඇති බව සාක්ෂි සහිතව පෙන්වා දිය යුතුය.
තීරණ ගන්නන් විසින් හෙළිදරව් කරන ලද පෞද්ගලික වාසි, නුසුදුසු සන්නිවේදනයන්, පවතින ක්‍රියාපටිපාටීන්ගෙන් බැහැරවීම් හෝ නිශ්චිත සමාගම්වලට විශේෂ සැලකිලි දැක්වීම් වැනි දෑ ඊට සාක්ෂි ලෙස ඇතුළත් විය හැක.
එවැනි සාක්ෂි නොමැතිව, මෙම චෝදනාව නීතිමය පියවරයන් ගැන විවේචකයන් මතු කරන සැකයක් ලෙස පමණක් පවතින අතර, එය නියාමන ක්‍රියාමාර්ගයට තහවුරු වූ හේතුවක් ලෙස සැලකිය නොහැක.
අධිකරණ අධීක්ෂණය සහ නිසි ක්‍රියාපටිපාටිය
මහාධිකරණයේ මැදිහත්වීම මෙම නීතිමය ක්‍රියාවලියේ වැදගත් පැතිකඩකි.
සැප්තැම්බර් මාසයේදී මහ බැංකුව කළ නිවේදනයට අනුව, මෙම දේපළ තහනම් කිරීමේ නියෝග පසුව කොළඹ මහාධිකරණය විසින් තහවුරු කර දීර්ඝ කර ඇත.
අධිකරණ අධීක්ෂණය මගින් දේපළ සීමා කිරීම් සම්බන්ධයෙන් නීතිමය පරීක්ෂාවක් සිදු කිරීමට ඉඩ සැලසේ.
එසේ වුවද, අදාළ සමාගම්වලට නීතිය ක්‍රියාත්මක කිරීමට හේතු වූ කරුණු, තීරණ අභියෝගයට ලක් කිරීමට ඇති ක්‍රියාපටිපාටීන් සහ විමර්ශනවල පවතින තත්ත්වය පිළිබඳව පැහැදිලි තොරතුරු ලබාගැනීමේ අයිතියක් ඇත.
නඩු විභාග පවතින අතරතුර තමන්ගේ මුදල්, ගිවිසුම්ගත අයිතිවාසිකම් සහ පවතින වගා කටයුතුවලට කුමක් සිදුවේද යන්න පිළිබඳව ආයෝජකයින්ට සහ ගොවීන්ටද සාධාරණ කනගාටුවක් තිබිය හැක.
තැන්පත්කරුවන් ආරක්ෂා කිරීම සහ දේපළ සුරක්ෂිත කිරීම යන කරුණු, විමර්ශනයට ලක්වන පාර්ශ්වයන්ගේ අයිතිවාසිකම් සමඟ සමබරව සලකා බැලිය යුතුය.
මෙම අරමුණු දෙකටම විනිවිද පෙනෙන ක්‍රියාපටිපාටීන් සහ සාක්ෂි සහිත තීරණ අවශ්‍ය වේ.
පවතින පෞද්ගලික වාසි තකා කටයුතු කිරීම වැළැක්වීමේ ආරක්ෂණ ක්‍රමවේද ප්‍රමාණවත්ද?
පුළුල් පාලන ගැටලුව දැනට විමර්ශනය වන සමාගම්වලට පමණක් සීමා නොවේ.
මහ බැංකුව විසින් එහි පාලක මණ්ඩලය, මුදල් ප්‍රතිපත්ති මණ්ඩලය සහ අනෙකුත් ජ්‍යෙෂ්ඨ නිලධාරීන් ආවරණය වන පරිදි චර්යාධර්ම පද්ධතියක් ප්‍රකාශයට පත් කර ඇත.
මෙවැනි ආරක්ෂණ ක්‍රමවේදයන් මගින් ධාර්මික හැසිරීම් සහ පෞද්ගලික වාසි තකා කටයුතු කිරීම් නිසි ලෙස කළමනාකරණය කිරීමට බලාපොරොත්තු වේ.
කෙසේ වෙතත්, විවේචකයින් තර්ක කරන්නේ ප්‍රකාශිත ප්‍රතිපත්ති පමණක් ප්‍රමාණවත් නොවන බවත්, තොරතුරු හෙළිදරව් කිරීම් සහ නීතිය ක්‍රියාත්මක කිරීමේ යාන්ත්‍රණයන් සඵලදායී ලෙස ක්‍රියාත්මක විය යුතු බවත්ය.
විශ්වාසදායක රාමුවක් මගින් නියාමන තීරණ පදනම් වී ඇත්තේ පෞද්ගලික වාණිජ සබඳතා මත නොව නීතිමය වගකීම් මත බවට මහජන විශ්වාසය ඇති කළ යුතුය.
එයින් අදහස් කරන්නේ පෞද්ගලික අංශයේ පළපුරුද්ද ඇති සෑම දෙනාම රාජ්‍ය මූල්‍ය ආයතනවලින් ඉවත් කළ යුතු බව නොවේ.
ඒ වෙනුවට, පෞද්ගලික වාණිජ අවශ්‍යතා සහ නිල තත්ත්වයෙන් ගන්නා තීරණ අතර පැහැදිලි වෙන්වීමක් තිබීම අවශ්‍ය වේ.
යම් පෞද්ගලික වාසියක් මතුවිය හැකි අවස්ථාවලදී, අදාළ තොරතුරු හෙළිදරව් කළ යුතු අතර අදාළ ක්‍රියාපටිපාටීන් හරහා ඒවා කළමනාකරණය කළ යුතුය.
මෙම ආරක්ෂණ ක්‍රමවේදවල ප්‍රමාණවත් බව පිළිබඳ ප්‍රශ්න මහජන සාකච්ඡාවට සුදුසු කරුණු වන අතර, ඒවා නිශ්චිත නිලධාරීන් වැරදි ලෙස කටයුතු කර ඇති බවට වූ සාක්ෂි සමඟ පටලවා නොගත යුතුය.
කෘෂිකර්මාන්තයට හානි නොකර ආයෝජකයන් ආරක්ෂා කිරීම
ශ්‍රී ලංකාවට සඵලදායී මූල්‍ය නියාමනයක් මෙන්ම ඵලදායී කෘෂිකාර්මික ක්ෂේත්‍රයක්ද අවශ්‍ය වේ.
වංචනික මුදල් රැස්කිරීමේ ක්‍රමවේද මගින් ජනතාවගේ ඉතුරුම් විනාශ විය හැකි අතර, මහජන විශ්වාසය පළුදු වී රටේ ආර්ථිකයට ලැබෙන මුදල් වෙනත් දේවලට යොමුවිය හැක.
එමෙන්ම, නීත්‍යානුකූල කෘෂිකාර්මික ව්‍යවසායන් සඳහා ස්ථාවර නීති, මූල්‍ය පහසුකම් ලබාගැනීමේ හැකියාව සහ අනවශ්‍ය බලපෑම්වලින් ආරක්ෂාව අවශ්‍ය වේ.
මෙහි ඇති අභියෝගය වන්නේ නීත්‍යානුකූල ව්‍යවසාය සහ අවසර නොලත් මූල්‍ය ක්‍රියාකාරකම් අතර නිවැරදිව වෙනස හඳුනා ගැනීමට මූල්‍ය නීති සමත් වීමයි.
මහ බැංකුව සම්බන්ධයෙන් ගත් කල, මෙයින් අදහස් කරන්නේ විමර්ශන සහ සීමා කිරීම් නීතිය මත පදනම් වූ බවත්, සාක්ෂි සහිත බවත් සහ නිසි පරීක්ෂාවට ලක්වන බවත් පෙන්වා දීමයි.
කෘෂිකාර්මික ආයෝජන සමාගම් සම්බන්ධයෙන් ගත් කල, මෙයින් අදහස් කරන්නේ මුදල් රැස්කරන්නේ කෙසේද, ආයෝජක වගකීම් සකස් කරන්නේ කෙසේද සහ මුදල් භාවිත කරන්නේ කෙසේද යන්න පිළිබඳව විනිවිද පෙනෙන වාර්තා ලබාදීමයි.
ප්‍රතිපත්ති සම්පාදකයින්ගේ වගකීම වන්නේ ආයෝජකයින් නියාමනය නොකළ මූල්‍ය අවදානම්වලට ලක් නොකර, කුඩා ව්‍යවසායන් සඳහා නීත්‍යානුකූල මූල්‍ය පහසුකම් ලබා ගැනීමට අවස්ථාව සැලසීමයි.
දැනට පවතින ආන්දෝලනය අවසානයේදී ලේඛනගත සාක්ෂි, විනිවිද පෙනෙන නියාමන තීරණ සහ අධිකරණ ක්‍රියාවලීන් හරහා විසඳාගත යුතුය.
ව්‍යවසායක ප්‍රමාණය හෝ එහි අයිතිකරුවන්ගේ බලපෑම මත නීතියේ ආරක්ෂාව ලැබෙන්නේද නැද්ද යන්න තීරණය නොවිය යුතුය.
එලෙසම, සැබෑ කෘෂිකාර්මික ක්‍රියාකාරකම් තිබූ පමණින්ම ව්‍යාපාරයක් මූල්‍ය නිරීක්ෂණයෙන් මිදිය යුතුද නොවේ.
විශ්වාසදායක නියාමන පද්ධතියක් මගින් තැන්පත්කරුවන් ආරක්ෂා කළ යුතු අතර, නීත්‍යානුකූල ව්‍යවසායන්ට ගෞරව කළ යුතු අතර සැමට එක හා සමාන සාධාරණත්වය සහ වගවීම ක්‍රියාත්මක කළ යුතුය.
