
ඉමියුනොග්ලොබියුලින් ඖෂධ වංචාව හෙළිවීමට පෙර Isolez Biotech Pharma සමාගම පාලනය කළේ කවුරුන්ද? අපරාධ පැමිණිල්ලක් ඉදිරිපත් කිරීමෙන් කෙටි කලකට පසු සමාගමේ ආරම්භක කොටස් හිමියන් දෙදෙනෙකු සිය කොටස් වෙනත් පුද්ගලයෙකුට පවරා ඇති බවට වාර්තා වන සමාගම් ලේඛන, මීට පෙර ජාතික ඖෂධ නියාමන අධිකාරිය විසින් නිකුත් කළ අනතුරු ඇඟවීම් සහ ජනාධිපති ලේකම් කාර්යාලයේ නියෝජිතයෙකු සහභාගී වූ රැස්වීමක් සම්බන්ධ තොරතුරු හේතුවෙන් නියාමන තීරණ, සමාගමේ හිමිකාරීත්වය සහ විමර්ශනයේ විෂය පථය පිළිබඳව ප්රශ්න රැසක් මතුව තිබේ.
2023 ඔක්තෝබර් මාසයේදී අපරාධ පැමිණිල්ලක් ඉදිරිපත් කිරීමෙන් කෙටි කලකට පසු Isolez Biotech Pharma AG Limited සමාගමේ කොටස් හිමියන් දෙදෙනෙකු සිය සම්පූර්ණ කොටස් හිමිකාරීත්වය වෙනත් පුද්ගලයෙකුට පවරා ඇති බවට වාර්තා වන සමාගම් ලේඛන හේතුවෙන්, ශ්රී ලංකාවේ ආන්දෝලනාත්මක ඉමියුනොග්ලොබියුලින් ඖෂධ ප්රසම්පාදනයට පෙර එම සමාගමේ හිමිකාරීත්වය සහ නියාමන තීරණ පිළිබඳව යළි අවධානය යොමු වී තිබේ.
මෑතකදී පළ වූ වාර්තාවක සඳහන් සමාගම් ලේඛන අනුව, තුඩුවගේ මලිත් පෙරේරා සහ තුඩුවගේ මනෝජ් පෙරේරා යන දෙදෙනා 2023 ඔක්තෝබර් 10 වැනිදා තමන් සතු කොටස් 40ම හේවගේ සුදත් ජනක ප්රනාන්දු වෙත පවරා තිබේ. ඒ අනුව ප්රනාන්දු එම සමාගමේ එකම කොටස් හිමියා බවට පත්ව ඇත.
මෙම කොටස් පැවරීම් සිදු වූ කාලය හේතුවෙන්, ඒවා සිදු වූ තත්ත්වයන් සහ සමාගමේ කළමනාකරණයට හා මෙහෙයුම් කටයුතුවලට සම්බන්ධ සියලු පුද්ගලයන්ගේ භූමිකාවන් විමර්ශකයන් විසින් පරීක්ෂා කළේද යන්න පිළිබඳව ප්රශ්න මතුව තිබේ.
වාර්තා වී ඇති ලේඛන වැඩිදුර පරීක්ෂාවට ලක් කළ යුතු වුවද, කොටස් පැවරීමක් සිදු වීම පමණක් අපරාධමය වරදක් සිදු වූ බව හෝ ඊට සම්බන්ධ පුද්ගලයන් විමර්ශනයකින් වැළකී සිටීමට උත්සාහ කළ බව තහවුරු කිරීමට ප්රමාණවත් නොවේ.

2016 වසරේදී සමාගම පිහිටුවයි
අදාළ වාර්තාවේ සඳහන් සමාගම් ලියාපදිංචි තොරතුරු අනුව, Isolez Biotech Pharma AG Limited සමාගම 2016 අගෝස්තු 24 වැනිදා, යහපාලන රජය ලෙස පොදුවේ හැඳින්වූ පාලන සමයේදී සංස්ථාපිත කර තිබේ.
ඉන් අනතුරුව, ශ්රී ලංකාවේ රාජ්ය සෞඛ්ය සේවයට ව්යාජ මානව ඉමියුනොග්ලොබියුලින් සහ වෙනත් ඖෂධ සැපයීම සම්බන්ධයෙන් එල්ල වූ චෝදනා හේතුවෙන් එම සමාගමේ ක්රියාකාරකම් ආන්දෝලනයකට ලක් විය.
අපරාධ විමර්ශනය ආරම්භ වීමටත් පෙර සමාගමේ ඖෂධ නිෂ්පාදන හැකියාව සහ නියාමන අනුමැතීන් පිළිබඳව ප්රශ්න මතුව තිබිණි.
NMRA/MFRD/LM-01-22 ලෙස හඳුනාගෙන ඇති, ජාතික ඖෂධ නියාමන අධිකාරිය විසින් 2022 පෙබරවාරි 11 වැනිදා නිකුත් කළ බවට වාර්තා වන ලිපියක සඳහන් වන්නේ, 2021 නොවැම්බර් සහ දෙසැම්බර් මාසවල සිදු කළ පරීක්ෂණ අනුව අදාළ කර්මාන්තශාලාවට යහපත් නිෂ්පාදන පිළිවෙත් සහතිකය (Good Manufacturing Practice – GMP) ලබා දීමට නිර්දේශ කළ නොහැකි බවයි.


2023 අප්රේල් මාසයේදී එවකට ජාතික ඖෂධ නියාමන අධිකාරියේ ප්රධාන විධායක නිලධාරී වෛද්ය විජිත් ගුණසේකර මහතාගේ අත්සනින් නිකුත් කළ නියාමන තීරණයක් පිළිබඳව ද අදාළ වාර්තාවේ සඳහන් වේ.
එම තොරතුරු අනුව, කටුනායක අමන්දොළුව ප්රදේශයේ පිහිටි සමාගමේ පරිශ්රය ජීවාණුහරණය කළ ඖෂධ නිෂ්පාදනය සඳහා අනුමත කළ නොහැකි බව අධිකාරිය තීරණය කර තිබේ.

2023 පෙබරවාරි මාසයේ සිදු කළ GMP පරීක්ෂණ වාර්තාවකින්, සාමාන්ය ඖෂධ සහ සෛල විනාශකාරී ඖෂධ (Cytotoxic Drugs) එකම නිෂ්පාදන මාර්ගයක් භාවිත කරමින් නිෂ්පාදනය කිරීමට යෝජනා කර තිබීම සම්බන්ධයෙන් අමතර ගැටලු හඳුනාගෙන ඇති බව ද වාර්තා වේ.
මෙම සොයාගැනීම් වැදගත් වන්නේ ජීවාණුහරණය කළ ඖෂධ නිෂ්පාදනයේදී අපවිත්ර වීම වැළැක්වීමට සහ රෝගීන්ගේ ආරක්ෂාව තහවුරු කිරීමට දැඩි පාලන ක්රමවේද අවශ්ය වන බැවිනි.
එම නියාමන ලිපි සහ පරීක්ෂණ වාර්තා සම්පූර්ණයෙන් පරීක්ෂා කර, ඒවායේ නිශ්චිත නිගමන, අනුමැතිය ඉල්ලා තිබූ ක්රියාකාරකම් සහ ඉන් පසුව කිසියම් අවසරයක් ලබා දී තිබේද යන්න තහවුරු කරගත යුතුය.
තාක්ෂණික රැස්වීමට ජනාධිපති ලේකම් කාර්යාලයේ නියෝජිතයෙක්
අදාළ වාර්තාවේ සඳහන් තවත් ලේඛනයක් 2023 ජනවාරි 26 වැනිදා පැවති තාක්ෂණික රැස්වීමක් සම්බන්ධයෙනි. සෞඛ්ය අමාත්යාංශයේ ලේකම්වරයාගේ ප්රධානත්වයෙන් පැවති මෙම රැස්වීමට Isolez Biotech Pharma සමාගමේ සහ ජාතික ඖෂධ නියාමන අධිකාරියේ නියෝජිතයන් සහභාගී වී තිබේ.
වාර්තා වන සහභාගී වූවන්ගේ නාමලේඛනය අනුව, එහි නවවැනි සහභාගිකයා ලෙස සඳහන් වන්නේ ජනාධිපති ලේකම් කාර්යාලයේ අධ්යක්ෂවරයෙකු ලෙස හඳුන්වා ඇති ශ්රීනාත් ගමගේ නමැති පුද්ගලයාය.
ඔහු මෙම රැස්වීමට සහභාගී වීම හේතුවෙන් සමාගම සම්බන්ධ සාකච්ඡාවලට ජනාධිපති ලේකම් කාර්යාලය සම්බන්ධ වූයේ කුමන ස්වභාවයකින් සහ කුමන අරමුණක් සඳහාද යන්න පිළිබඳව ප්රශ්න මතුව තිබේ.
මෙම රැස්වීම එවකට ජනාධිපති කාර්ය මණ්ඩල ප්රධානී සාගල රත්නායක මහතාගේ මැදිහත්වීම් සමඟ සම්බන්ධ වූවක්ද, නැතහොත් ජනාධිපතිවරයා යටතේ පැවති මුදල් අමාත්යාංශයට සම්බන්ධ ප්රගති සමාලෝචන කටයුත්තක්ද යන්න අදාළ වාර්තාව මඟින් ප්රශ්න කර තිබේ.
කෙසේ වෙතත්, මෙම ලිපිය සඳහා සමාලෝචනය කළ සාක්ෂි කිසිවකින් රත්නායක මහතා එම රැස්වීම මෙහෙයවූ බව, ගමගේ මහතා අනිසි ලෙස කටයුතු කළ බව හෝ ජනාධිපති ලේකම් කාර්යාලයේ සහභාගීත්වය නියාමන තීරණයකට බලපෑ බව තහවුරු වී නොමැත.
අදාළ නියෝජිතයා රැස්වීමට සහභාගී වූ හේතු, ඔහු සහභාගී වූයේ කුමන උපදෙස් යටතේද යන්න සහ රැස්වීමේ ප්රතිඵල නිල න්යාය පත්රය, රැස්වීම් වාර්තා සහ ලිපි හුවමාරු මඟින් තහවුරු කළ යුතුය.
පරිපාලන රැස්වීමකට සහභාගී වීම පමණක් අනිසි ක්රියාවක් සිදු කළ බවට සාක්ෂියක් නොවේ.

අපරාධ පරීක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුවට පැමිණිල්ලක් කිරීමෙන් පසු කොටස් හිමියන් සිය කොටස් පවරයි

අදාළ වාර්තාවේ වඩාත් වැදගත් තොරතුරු සම්බන්ධ වන්නේ සමාගමේ කොටස් හිමියන්ගේ ලේඛනයටය.
උපුටා දක්වා ඇති සමාගම් ලේඛන අනුව, මුලින් නිකුත් කළ කොටස් 100 පහත පරිදි බෙදී තිබේ.
- තුඩුවගේ මලිත් පෙරේරා — කොටස් 10ක්.
- තුඩුවගේ මනෝජ් පෙරේරා — කොටස් 30ක්.
- හේවගේ සුදත් ජනක ප්රනාන්දු — කොටස් 60ක්.
පසුව සිදු කළ අපරාධ විමර්ශනයේ පළමු සැකකරු ලෙස ප්රනාන්දු නම් කර තිබේ.
2023 ඔක්තෝබර් මාසයේ පළමු සතියේදී, එවකට සෞඛ්ය අමාත්යවරයා වූ කෙහෙළිය රඹුක්වැල්ල මහතා විසින් ව්යාජ ඖෂධ සම්බන්ධයෙන් සිදු වූ බවට චෝදනා එල්ල වූ ක්රියාකාරකම් පිළිබඳව අපරාධ පරීක්ෂණ දෙපාර්තමේන්තුවට ලිඛිත පැමිණිල්ලක් ඉදිරිපත් කර ඇති බව වාර්තාවේ සඳහන් වේ.
කොටස් හිමිකාරීත්වය අවසන් වූ පුද්ගලයන් හඳුනා දක්වන සමාගම් රෙජිස්ට්රාර්වරයා වෙත ඉදිරිපත් කළ ලේඛනයක කොටසක් අනුව, අනෙක් කොටස් හිමියන් දෙදෙනා සතු ඒකාබද්ධ කොටස් ප්රමාණය පැවරීම ලියාපදිංචි කළ දිනය 2023 ඔක්තෝබර් 10 වැනිදා ලෙස සඳහන් වන බව වාර්තා වේ.

එම කොටස් පැවරීම්වලින් අනතුරුව ප්රනාන්දු සමාගමේ කොටස් 100ම හිමි එකම කොටස් හිමියා බවට පත්ව ඇති බව වාර්තා වේ.
අපරාධ පැමිණිල්ල ඉදිරිපත් කළ කාලයට ඉතා ආසන්නව මෙම ගනුදෙනු සිදු වීම විමර්ශනයට ලක් කළ යුතු කරුණකි. විශේෂයෙන්ම කොටස් පැවරීමට එකඟ වූ දිනය, ඒ වෙනුවෙන් ගෙවූ මුදල් හෝ වෙනත් ප්රතිලාභ සහ එමඟින් සමාගමේ සැබෑ කළමනාකරණය හෝ පාලනය වෙනස් වූයේද යන්න සොයා බැලිය යුතුය.
සමාගම් කොටස් හිමිකාරීත්ව ලේඛන මඟින් නීත්යනුකූල හිමිකාරීත්වය හඳුනාගත හැකි වුවද, සමාගමේ මෙහෙයුම් බලතල ක්රියාත්මක කළේ කවුරුන්ද, රජයේ කොන්ත්රාත්තු පිළිබඳ සාකච්ඡා කළේ කවුරුන්ද හෝ ඖෂධ නිෂ්පාදනය සම්බන්ධ තීරණ ගත්තේ කවුරුන්ද යන්න එම ලේඛන මඟින් අනිවාර්යයෙන් තහවුරු නොවේ.
එම වගකීම් තීරණය කිරීම සඳහා අධ්යක්ෂ ධුර සම්බන්ධ ලියාපදිංචි ලේඛන, මූල්ය ගනුදෙනු, සමාගමේ යෝජනා සම්මත කිරීම් සහ අදාළ ලිපි හුවමාරු ඇතුළු අමතර වාර්තා පරීක්ෂා කළ යුතුය.

හිටපු කොටස් හිමියන් පිළිබඳව විමර්ශකයන් පරීක්ෂණ සිදු කළේද?
හිටපු කොටස් හිමියන් දෙදෙනාගේ ක්රියාකාරකම් පිළිබඳව විමර්ශකයන් ප්රමාණවත් ලෙස සොයා බැලුවේද සහ ඔවුන් සමාගමේ කොටස් හිමිකාරීත්වයෙන් ඉවත් වූ කාලය අපරාධ විමර්ශනයේදී සැලකිල්ලට ගත්තේද යන්න අදාළ වාර්තාව මඟින් ප්රශ්න කර තිබේ.
එමෙන්ම, සමාගමෙන් පිටත සිටි පුද්ගලයන් ප්රසම්පාදන තීරණවලට බලපෑම් කර තිබිය හැකි බව හෝ විමර්ශනය පිළිබඳ තොරතුරු ලබාගෙන තිබිය හැකි බවට ද එහිදී සැක මතු කර තිබේ.
කෙසේ වෙතත්, මෙම කරුණු මෙතෙක් තහවුරු නොවූ චෝදනා ලෙස පවතී.
හිටපු කොටස් හිමියන්ට රාජ්ය නිලධාරීන්ගෙන් කල්තියා තොරතුරු ලැබුණු බව, නීතිවිරෝධී ගනුදෙනුවලින් ප්රතිලාභ ලබාගත් බව හෝ අපරාධ වගකීමෙන් මිදීම සඳහා සිය කොටස් පැවරූ බව මෙම ලිපිය සඳහා ස්වාධීනව සමාලෝචනය කළ කිසිදු සාක්ෂියකින් තහවුරු වී නොමැත.
එමෙන්ම, විමර්ශකයන් ඔවුන් හිතාමතාම පරීක්ෂණවලින් බැහැර කළ බව ද තහවුරු වී නොමැත.
නිසි විමර්ශනයකදී එම කොටස් හිමියන්ගෙන් කිසිවෙකු අදාළ ව්යාපාරික තීරණවලට සහභාගී වූයේද, මතභේදයට තුඩු දී ඇති ප්රසම්පාදනයට සම්බන්ධ ගෙවීම් ලබාගෙන තිබේද හෝ නඩු පැවරීමේ ක්රියාවලියට වැදගත් තොරතුරු ඔවුන් සතුව තිබුණේද යන්න සොයා බැලිය යුතුය.
යම් පුද්ගලයෙකු චූදිතයෙකු ලෙස ප්රසිද්ධියේ නම් කර නොතිබීමෙන් පමණක්, විමර්ශකයන් එම පුද්ගලයාගෙන් කිසිවිටෙක ප්රශ්න කර නොමැති බව හෝ ඔහු පිළිබඳ පරීක්ෂණ සිදු කර නොමැති බව තහවුරු නොවේ.
ඉමියුනොග්ලොබියුලින් නඩුව කරුණු දැක්වීමේ අදියරට
පුළුල් අපරාධ නඩු විභාගය සම්බන්ධ වන්නේ මානව ඉමියුනොග්ලොබියුලින් සහ රිටුක්සිමැබ් (Rituximab) ලෙස ව්යාජව හඳුන්වා දුන් නිෂ්පාදන සැපයීම හරහා මහජන මුදල් වංචනික ලෙස අවභාවිත කළ බවට එල්ල වී ඇති චෝදනාවලටය.
රුපියල් මිලියන 144.4ක මුදලක් අවභාවිත කළ බවට එල්ල වී ඇති චෝදනා සම්බන්ධයෙන්, හිටපු සෞඛ්ය අමාත්ය කෙහෙළිය රඹුක්වැල්ල මහතා ඇතුළු චූදිතයන් 12 දෙනෙකුට එරෙහිව නීතිපතිවරයා විසින් නඩු පවරා තිබේ.
වෛද්ය සැපයුම් අංශයට ලබා දුන් ඖෂධ කුප්පි 6,195ක අඩංගු වී තිබුණේ ඒවායේ තිබෙන බවට සඳහන් කළ ඖෂධ වෙනුවට වෙනත් ද්රව්ය බව පැමිණිල්ලේ පාර්ශ්වය චෝදනා කරයි.
2026 නොවැම්බර් 4 වැනිදා කොළඹ ස්ථිර ත්රිපුද්ගල මහාධිකරණය හමුවේ පැවති නඩු විභාගයේ වාචික විභාග කටයුතු අවසන් විය.
ලිඛිත කරුණු දැක්වීම් නොවැම්බර් 25 වැනිදාට නියම කර ඇති අතර, වාචික කරුණු දැක්වීම් නොවැම්බර් 30 වැනිදා පැවැත්වීමට නියමිතය. ඉන් අනතුරුව නඩු තීන්දුව ප්රකාශයට පත් කරන දිනය නියම කිරීමට අපේක්ෂා කෙරේ.
නඩු විභාගය අතරතුර, හදිසි ප්රසම්පාදන ක්රියාවලියට අදාළ අමාත්ය මණ්ඩල පත්රිකාව ඉදිරිපත් කිරීමේ වගකීම තමන් සතු නොවන බව රඹුක්වැල්ල මහතා ප්රකාශ කර තිබේ. එම අවස්ථාවේ අදාළ අමාත්ය වගකීම් දැරූ හිටපු ජනාධිපති රනිල් වික්රමසිංහ මහතාට එම වගකීම පැවරෙන බව ඔහු සඳහන් කර ඇත.
කෙසේ වෙතත්, එය අධිකරණය හමුවේ රඹුක්වැල්ල මහතා ඉදිරිපත් කළ කරුණු දැක්වීමක් වන අතර, වික්රමසිංහ මහතා සම්බන්ධයෙන් අධිකරණය විසින් ලබා දුන් නිගමනයක් නොවේ.
සියලු චූදිතයන් වරදකරුවන් බවට අධිකරණය විසින් තීරණය කරන තෙක් නිර්දෝෂීභාවයේ පූර්ව නිගමනයට හිමිකම් ලබති.
හිමිකාරීත්වය, නියාමනය සහ වගවීම
වාර්තා වී ඇති කොටස් පැවරීම්, මීට පෙර නිකුත් කළ නියාමන අනතුරු ඇඟවීම් සහ 2023 ජනවාරි මාසයේ පැවති තාක්ෂණික රැස්වීම සම්බන්ධයෙන් අදාළ බලධාරීන් පැහැදිලි පිළිතුරු ලබා දිය යුතු කරුණු කිහිපයක් මතුව තිබේ.
සමාගම් රෙජිස්ට්රාර්වරයාට සමාගමේ නීත්යනුකූල හිමිකාරීත්ව ඉතිහාසය තහවුරු කළ හැකිය. ජාතික ඖෂධ නියාමන අධිකාරියට තම පරීක්ෂණවල සොයාගැනීම් සහ ඖෂධ නිෂ්පාදන අනුමැතිය සම්බන්ධ තීරණ පැහැදිලි කළ හැකිය. සෞඛ්ය අමාත්යාංශයට සහ ජනාධිපති ලේකම් කාර්යාලයට අදාළ පරිපාලන රැස්වීම් පැවැත්වූ තත්ත්වයන් සහ ඒවායේ ප්රතිඵල පිළිබඳව පැහැදිලි කිරීම් ලබා දිය හැකිය.
දැනට ක්රියාත්මක නඩු කටයුතුවලට අදාළ නීතිමය සීමාවන්ට යටත්ව, සමාගමේ හිටපු කොටස් හිමියන් සහ අදාළ නිලධාරීන් පිළිබඳව පරීක්ෂණ සිදු කළේද යන්න විමර්ශකයන්ට ද පැහැදිලි කළ හැකිය.
මෙම විමර්ශනවලදී චෝදනා ගොනු කර නොමැති පුද්ගලයන් වරදකරුවන් බවට පූර්ව නිගමනවලට එළඹීමෙන් වැළකී සිටිය යුතුය. එසේම, එම පුද්ගලයන් වර්තමාන නඩු විභාගයට ඇතුළත් නොවන බව පමණක් පදනම් කරගෙන වැදගත් විය හැකි ලේඛන නොසලකා හැරීම ද නොකළ යුතුය.
ශ්රී ලංකාවේ ඉමියුනොග්ලොබියුලින් ඖෂධ වංචාව හේතුවෙන් ඖෂධ ප්රසම්පාදන ක්රියාවලියේ සහ මහජන මුදල් ආරක්ෂා කිරීමේ පද්ධතියේ පවතින බරපතළ දුර්වලතා හෙළි වී තිබේ.
තවදුරටත් පිළිතුරු සෙවිය යුතු ප්රශ්නය වන්නේ, මෙම සිදුවීමට සැලකිය යුතු ලෙස සම්බන්ධ වූ සියලු පුද්ගලයන්ගේ වගකීම් හඳුනා ගැනීමට ප්රමාණවත් වන පරිදි දැනට පවතින සමාගම්, නියාමන සහ පරිපාලන ලේඛන සම්පූර්ණයෙන් පරීක්ෂා කර තිබේද යන්නයි.
එම ප්රශ්නයට පිළිතුරු සෙවීම සඳහා අවශ්ය වන්නේ වරදකාරීත්වය හෝ දේශපාලන රැකවරණය පිළිබඳ උපකල්පන නොව, ලේඛනගත සාක්ෂි සහ අධිකරණමය පරීක්ෂාවකි.




